Home / SOẠN VĂN / Soạn văn lớp 9 /  Soạn bài Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận | Văn mẫu

 Soạn bài Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận | Văn mẫu

(Soạn văn lớp 9) – Em hãy soạn bài Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận

(Bài làm của học sinh Thủy Trúc)

Đề bàiSoạn bài đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận

BÀI LÀM

I. TÌM HIỂU CHUNG

Loading...

1. Tác giả:

– Cù Huy Cận (1919 – 2005) quê ở Hà Tĩnh.

– Là nhà thơ đã nổi tiếng trong phong trào Thơ mới. Ông tham gia cách mạng từ trước năm 1945 và  và sau Cách mạng tháng Tám từng giữ nhiều trọng trách trong chính quyền cách mạng đồng thời là một trong những nhà thơ tiêu biểu của nền thơ hiện đại Việt Nam. Ông được trao tặng Giải thưởng về văn học nghệ thuật.

2. Tác phẩm:

a. Hoàn cảnh sáng tác: Bài thơ viết 1958, khi đất nước đã kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, miền Bắc được giải phóng và đi vào xây dựng cuộc sống mới. Không khí hào hứng, phấn chấn, tin tưởng bao trùm trong đời sống xã hội ở khắp nơi dấy lên phong trào phát triển sản xuất xây dựng đất nước. Chuyến thâm nhập thực tế ở vùng mỏ Quảng Ninh vào nửa cuối năm 1958 đã giúp nhà thơ Huy Cận thấy rõ và sống trong không khí lao động ấy, góp phần quan trọng mở ra một chặng đường mới trong thơ Huy Cận.

b. Thể thơ: 7 chữ; phương thức biểu cảm

c. Bố cục: Bài thơ được triển khai theo trình tự 1 chuyến ra khơi đánh cá. 

 – Hai khổ thơ đầu: Hoàng hôn trên biển và cảnh đoàn thuyền đánh cá ra khơi.

 – Bốn khổ thơ tiếp theo: Đoàn thuyền đánh cá trên biển trong đêm trăng.

 – Phần còn lại: Bình minh trên biển, đoàn thuyền đánh cá trở về.

-> Với bố cục như vậy, bài thơ đã tạo ra một khung cảnh không gian và thời gian rất đáng chú ý. Không gian rộng lớn bao la với mặt trời, biển, trăng, sao, mây, gió; thời gian là nhịp tuần hoàn của vũ trụ từ lúc hoàng hôn đến bình minh, cũng là thời gian của một chuyến ra biển rồi trở về của đoàn thuyền đánh cá

 Soạn bài đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận

II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN

1. Hoàng hôn trên biển và đoàn thuyền đánh cá ra khơi:

– Hai câu thơ đầu miêu tả cảnh hoàng hôn trên biển với biện pháp so sánh: Mặt trời xuống biển như hòn lửa. Với biện pháp này đã khắc họa hình ảnh đẹp về mặt trời.

– Trong cảnh hoàng hôn đó, biển trở nên đẹp rực rỡ, bức tranh tráng lệ, kì vĩ. Nhà văn đã nhân hoá, liên tưởng: Sóng cài then, đêm sập cửa. Then cửa là sóng, cánh cửa: màn đêm, ngôi nhà: vũ trụ.  

-> So sánh, nhân hoá: mặt trời như một quả cầu lửa khổng lồ, đỏ rực lên làm rực sáng cả một vùng biển, rồi lặn vào lòng đại dương. Vũ trụ như một ngôi nhà lớn, màn đêm là cánh cửa, những đợt sóng lăn tăn là những chiếc then cài. Nhờ vào sự liên tưởng ta thấy vũ trụ vốn rộng lớn cũng trở nên gần gũi với con người. Cảnh biển vào đêm đẹp, vừa rộng lớn vừa gần gũi.

=> Trong hai câu thơ đầu mặt trời lặn, vũ trụ đi vào trạng thái nghỉ ngơi, yên tĩnh.

– Nếu ở hai câu đầu thiên nhiên vũ trụ đã đi vào trạng thái nghỉ ngơi yên tĩnh thì đến hai câu sau cho em biết đoàn thuyền đánh cá ra khơi. Cảnh đoàn thuyền ra khơi được miêu tả với từ "lại", tức là đó là một công việc thường xuyên, quen thuộc. Qua đây, chúng ta thấy khổ thơ sử dụng biện pháp nghệ thuật đối lập tương phản: sự nghỉ ngơi của vũ trụ – con người lại ra khơi; Vũ trụ nghỉ ngơi >< con người lao động. 

– Con thuyền ra khơi trong một niềm vui, sự hân hoan: câu hát căng buồm cùng gió khơiCâu hát căng buồm là hình ảnh thơ mộng, khỏe khoắn và đầy lãng mạn, câu hát hòa cùng tiếng gió thổi căng buồm, đó là tiếng hát của người dân lao động. Tiếng hát diễn tả niềm vui, yêu đời, yêu lao động, làm chủ quê hương, làm chủ thiên nhiên đất nước… Tác giả đã tạo ra một hình ảnh khỏe, lạ mà thật từ sự gắn kết ba sự vật và hiện tượng: cánh buồm, gió khơi và câu hát của người đánh cá “câu hát căng buồm với gió khơi”. Câu hát là niềm vui, sự phấn chấn của người lao động như đã có một sức mạnh vật chất để cùng với ngọn gió làm căng buồm cho con thuyền lướt nhanh ra khơi.

=> Con người ra khơi với khí thế mạnh mẽ, tươi vui, lạc quan, yêu lao động.

2 Cảnh biển đêm và cảnh đánh cá:

Thuyền ta lái gió với buồm trăng

Lướt giữa mây cao với biển bằng

…gõ thuyền đã có nhịp trăng cao

Sao mờ kéo lưới kịp trời sang

-> thủ pháp phóng đại, liên tưởng táo bạo, bất ngờ

=> hình ảnh người lao động và công việc của họ được đặt vào không gian rộng lớn của biển trời trăng sao để làm tăng thêm kích thước và tầm vóc vị thế của con người. Ở đây còn là sự hài hoà giữa con người với thiên nhiên vũ trụ: con thuyền ra khơi có gió làm lái, trăng làm buồm, gõ thuyền đuổi cá vào lưới cũng theo nhịp trăng, lúc sao mờ thì kéo lưới…. Đó là khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ hoà nhập với con người

* Cảnh đoàn thuyền đánh cá:

– "Thuyền ta…

Ra đậu dặm xa dò bụng biển

Dµn đan thế trận lưới vây giăng"

-> hình ảnh con thuyền kì vĩ, hoà nhập với thiên nhiên, vũ trụ

"Ta hát bài ca gọi cá vào

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao

-> tưởng tượng lãn mạn

Sao mờ kéo lưới kịp trời sang

Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng

-> tả thực

-> bút pháp lãng mạn, trí t­ưởng tượng + tả thực

=> công việc lao động nặng nhọc của người đánh cá đã thành bài ca đầy niềm tin, nhịp nhàng với thiên nhiên

– Hình ảnh các loài cá trên biển:

+ Cá thu…

+  cá song…

+ Vẩy bạc đuôi vàng

+ Mắt cá huy hoàng

-> liên tưởng, tưởng tượng bay bổng từ quan sát hiện thực, liệt kê

=> vẻ đẹp của bức tranh sơn mài, lung linh, huyền ảo

Vẩy bạc đuôi vàng lóe rạng đông,

Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng

-> NT: ẩn dụ, hoán dụ – hình ảnh lãng mạn, tình tứ

=> trong ánh nắng ban mai rực rỡ, hiện lên hàng nghìn, hàng vạn con cá lấp lánh vẩy bạc, đuôi vàng xếp ăm ắp trên những con thuyền

Soạn bài đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận

3.Cảnh đoàn thuyền đánh cá trở về:

"Câu hát trăng buồm cùng gió khơi

…mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi"

– "Câu hát căng buồm" – lặp lại gần như toàn bộ câu thơ ở khổ thơ 1 -> niềm vui thắng lợi sau một chuyến ra khơi may mắn, tôm cá đầy khoang

– "Đoàn thuyền…mặt trời" -> hào hứng, chạy đua tốc độ với thời gian

2 câu cuối "Mặt trời đội biển…

Mắt cá…"

-> tưởng tượng sáng tạo

=> sự tuần hoàn của thời gian: ánh sáng nhô lên, mặt trời ló mặt., kết thúc một đêm.

III. TỔNG KẾT

1 Nghệ thuật:

– Âm hưởng khoẻ khoắn, sôi nổi, phôi pha, bay bổng, lạc quan

– Cách gieo vần linh hoạt (vần liền liền xen lẫn vần cách)

– Liên tưởng, tưởng t­îng phong phú

2 Nội dung: Sự hài hoà giữa thiên nhiên và con người lao động, bộc lộ niềm vui, niềm tự hào của nhà thơ trước đất nước và cuộc sống

>>> XEM THÊM :

Spread the love
Loading...

Check Also

phân tích chân dung tinh thần Hồ Chí Minh trong Chiều tối và Lai Tân

Phân tích chân dung tinh thần Hồ Chí Minh trong Chiều tối và Lai Tân | Văn mâu

(Văn mẫu lớp 11) – Em hãy phân tích chân dung tinh thần Hồ Chí Minh …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *